شبکه اطلاع رسانی مرآت استان سمنانشبکه اطلاع رسانی مرآت استان سمنانشبکه اطلاع رسانی مرآت استان سمنانشبکه اطلاع رسانی مرآت استان سمنانشبکه اطلاع رسانی مرآت استان سمنانشبکه اطلاع رسانی مرآت استان سمنانشبکه اطلاع رسانی مرآت استان سمنانشبکه اطلاع رسانی مرآت استان سمنان

تصویر روز

فروش محصولات نیروگاه خورشیدی

آخرین اخبار

ایران و آمریکا: از 88 تا 98
ملاحظات «شعار مرگ بر آمریکا» از نگاه روزنامه ایران!/ نباید از مذاکره‌کنندگان دائما توضیح بخواهیم!
تصاویر خبری استان سمنان با شبکه اطلاع رسانی مرآت
این نوشتار به بررسی روابط ایران و آمریکا مابین سال‌های 88 تا 98 می‌پردازد؛ از بسته پیشنهادی جلیلی تا آخرین تحولات سیاسی 98.

به گزارش خبرنگار مرآت، دو عامل سبب شد که اکنون این مطلب پیش روی شما باشد؛ نخست آن که به طور اتفاقی، به متن بسته پیشنهادی ایران به 5+1 در سال 1388 برخوردم و آن را بازخوانی کردم و دوم هم مقاله‌ای بود که در سال 1392 و پس از توافق ژنو نوشته شده بود. درباره عامل نخست، باید بگویم، اگر متن بسته پیشنهادی ایران در سال 88 را مطالعه نکرده‌اید، چند دقیقه‌ای وقت گذاشتن برای این کار احتمالا باید ثمربخش باشد.

بخشی از متن بسته پیشنهادی ایران به 5+1 در سال 88

من در این‌جا به یک بند از آن متن مطول اشاره می‌کنم:«ملت ایران با تاکید بر ظرفیت‌های ذاتی ملی و نیز توانمندی‌های منطقه‌ای و بین‌المللی خود و با التزام اصولی، اعتقادی و تاریخی به بهره‌گیری از این ظرفیت‌ها و توانمندی‌ها در جهان برقراری صلح، آرامش، ثبات، پیشرفت و رفاه ملت‌های منطقه و جهان آمادگی دارد تا بر اساس اصول و ارزش‌های الهی و انسانی از جمله به رسمیت شناختن حقوق ملت‌ها، احترام به حاکمیت کشورها، رعایت مردم‌سالاری و حق آزاد انتخاب برای ملت و نیز پرهیز از فشار و تهدید و بر اساس بنیان‌های محکم عدالت و قانون و از طریق گفتگو و مذاکره مسیر مناسب برای دستیابی به صلح پایدار و ثبات در منطقه و جهان و نیز پیشرفت مستمر و رفاه فراگیر ملت‌های منطقه و جهان را فراهم آورد.»

توافق با آمریکا و دولت احمدی‌نژاد

قضاوت درباره بسته پیشنهادی ایران در دوره سعید جلیلی را به مخاطبان وامی‌گذارم اما خلاصه کلام آن که در این دوره، گفتگوهای ایران و آمریکا به سرانجامی نرسید. علی‌اکبر صالحی در خاطرات خود درباره این ایام می‌گوید یک سال پیش از انتخاب مجدد اوباما به ریاست جمهوری، برای حصول توافق با آمریکا فرصت وجود داشت اما به دلایلی این اتفاق نیفتاد.

ایران به مثابه چین؟

برخی از تحلیلگران، این ایام را با سال‌های 1969 تا 1972 مقایسه می‌کنند؛ سال‌هایی که روابط چین و ایالات متحده دگرگون شد؛ چون از یک‌سو چین به لحاظ امنیتی در وضعیتی وخیم به سر می‌برد و از دیگر سو آمریکا در ویتنام گرفتار شده بود و این امر دو کشور را به برقراری ارتباط و مذاکره سوق داد! البته اکنون این استدلال با چالش‌های منطقی فراوانی روبروست.

موج تجدیدنظرطلبی پس از توافق ژنو!

به هر روی، با پایان یافتن دولت محمود احمدی‌نژاد، رویکرد تازه‌ای در تعامل با آمریکا در دولت حسن روحانی آغاز شد. در نود و نهمین روز از ریاست جمهوری حسن روحانی، توافق ژنو به امضا رسید. با این توافق، موجی از تجدیدنظرطلبی‌ها هم به راه افتاد. در همین راستا آیین 13 آبان در سال 92، کاملا تحت‌الشعاع تعاملات دولت با آمریکا قرار گرفته بود.

با ملاحظات «شعار مرگ بر آمریکا» آشنا شوید

ایران، ارگان رسانه‌ای دولت در دوازدهم آبان‌ماه سال 1392، مقاله‌ای را به قلم فردی به نام «علی شکوهی» منتشر کرد و سیاهه‌ای شامل ملاحظات «شعار مرگ بر آمریکا» و توصیه به پرهیز از به آتش کشیدن پرچم آمریکا را پیش روی مخاطبان خود گذاشت. در این سال و پس از امضای توافق ژنو، تحلیل‌های فراوانی در حمایت از این توافق در رسانه‌ها نیز منتشر می‌شد که به شدت اغراق‌شده بود!

دولت به تکنیک «گریت» عمل کند

تصدیق این سخن را می‌توانید اکنون با مراجعه به آن وجیزه‌ها دریابید. حتی برخی از چهره‌های منطقی، دست به قلم بردند و درباره این توافق تقریبا حماسه سرودند! جالب این که برخی، مستقیم یا غیرمستقیم دولت را به استفاده از تکنیک ابداعی چارلز اسگود، موسوم به «گریت» فراخواندند؛ تکنیکی که در سال 1962 مطرح شده بود. چرا این موضوع عجیب بود؟

موضوع اصلی: برقرار ماندن ارتباط با آمریکا

چون اسگود می‌گوید اگر در جریان امتیازدهی، یکی از طرف‌ها یک گام کوچک برداشت، اما طرف مقابل اقدامی نکرد، نباید استفاده از این تکنیک را متوقف کرد بلکه باز هم باید امتیاز داد! در واقع نفس برقرار ماندن ارتباط در این‌جا موضوعیت دارد.

امتیازدهی ایران به مثابه اثرگذاری تحریم‌هاست

در مقابل این تفکر، طیفی قرار داشتند که معتقد بودند غرب نفس امتیازدهی ایران را به مثابه اثرگذاری تحریم‌ها قلمداد می‌کند و این نشانه خوبی نیست! این سخنی است که حداد عادل در دوم بهمن‌ماه سال 1392 متذکر شد. عادل حتی از این بالاتر معتقد بود غرب گمان می‌کند که میوه تحریم را در انتخابات ریاست جمهوری چیده است! در ادامه این نوشتار خواهیم دید که این سخن چندان هم بیراه نیست.

تعریف عملگرایی از نگاه یکی از حامیان دولت

با این وجود ستایش‌ها از رویکرد دولت در تعامل با آمریکا در سراسر سال 1392 ادامه داشت. یکی از نویسندگان در بیست و نهمین‌روز از اسفندماه سال 92، نوشتاری در تحسین عملگرایی دولت عرضه کرد؛ او عملگرایی را چنین تعریف کرد:«صرف‌نظر کردن از مطالبات حداکثری، با هدف افزایش احتمال دستیابی به مطالبات حداقلی» نویسنده مذکور همچنین نوشته بود که مذاکرات به ما آموخت که تغییر مواضع می‌تواند با حفظ منافع همراه باشد.

نباید از مذاکره‌کنندگان دائما توضیح بخواهیم!

او همچنین نوشته بود که منطقی نیست از مذاکره‌کنندگان درباره استراتژی‌هایشان مدام توضیح بخواهیم؛ همانطور که منطقی نیست از یک فرمانده نظامی دائما درباره استراتژی‌های جنگی‌اش توضیح خواسته شود! او احتمالا فراموش کرده بود که در استراتژی «گریت» اطلاع‌رسانی شفاف، مهم‌ترین نکته تلقی می‌شود و هرگام طرفین باید به طور عمومی برای مردم تبیین شود.

بعدها البته روشن شد که نه ایران به مطالبات حداقلی خود نیز دست می‌یابد و نه تغییر مواضع، الزاما به حفظ منافع ملی منجر خواهد شد؛ نتیجه عدم شفافیت در بیان استراتژی‌ها هم به فاصله کوتاهی روشن شد.

آن‌گاه برجام منعقد شد!

در سال 1393، دیدارهای دیپلماتیک سه یا چندجانبه میان ظریف، کری، اشتون و دیگر طرف‌های مذاکره‌کننده برگزار می‌شد و رسانه‌های داخلی و خارجی چنین نوید می‌دادند که توافق مابین ایران و 5+1 دست‌یافتنی و در مسیر تحقق است. سرانجام برجام منعقد شد و در پاییز سال 1394 به درخواست دولت، به تصویب مجلس ایران رسید.

رهبر انقلاب و تقدیر از ریزبینی منتقدان در آشکار کردن نقاط ضعف برجام

در بیست و نهمین‌روز از مهرماه سال 1394، رهبر معظم انقلاب اسلامی در نامه‌ای به رئیس‌جمهور شروط نُه‌گانه اجرای برجام را تبیین کردند. معظم‌له در نامه مذکور از گروه‌های مختلف از جمله منتقدان برجام قدردانی کردند و ریزبینی منتقدان را سبب یادآور شدن نقاط ضعف برجام دانستند. به اذعان بسیاری از کارشناسان که فارغ از جناح‌بندی‌ها اظهارنظر کرده‌اند، شروط رهبری در نامه مذکور، هرگز چنان که باید مورد توجه قرار نگرفت!

مصادره دارایی‌های ایران به نفع قربانیان حادثه یازده سپتامبر!

به فاصله کوتاهی پس از اجرای برجام، تنش‌های لفظی میان ایران و اعراب به شدت افزایش می‌یابد! از طرفی آمریکا در همان اوان اجرای برجام، رویکردها و رفتارهای نامنتظری را از خود نشان داد؛ البته نامنتظر برای دولت! مثلا در بیستم اسفندماه 1394، در حالی که تنها چندماه از اجرای برجام می‌گذشت، حکم پرداخت 10.5 میلیارد دلار از دارایی‌های ایران به قربانیان حادثه یازده سپتامبر و شرکت‌های بیمه صادر شد تا برجام رسما به هیچ گرفته شود و البته رویکرد دولت در تعامل با آمریکا با ادعای تأمین منافع ملت، با تردیدهای جدی روبرو شود.(با قیمت دلار در آن زمان، حکم مصادره حدود 35 هزار میلیارد تومان از دارایی‌های ایران مصادره شد و به قیمت روز دلار، 149 هزار میلیارد تومان!)

وعده‌های خیالی آمریکا به مصدق!

در بیست و هفتمین روز از اسفندماه 94، یعنی هفت روز پس از حکم عجیب مصادره اموال ایران، سایت رهبر معظم انقلاب به بهانه سالروز ملی شدن صنعت نفت، گفتگویی با مسعود رضایی، پژوهشگر تاریخ معاصر منتشر کرد که تیتر معناداری داشت:«وعده‌های خیالی آمریکا به مصدق»

نرمالیزاسیونِ نه‌چندان آرام!

اما کم‌تر از چهل روز بعد، یعنی در یکم اردیبهشت‌ماه سال 1395، شبکه آمریکایی CBS اعلام می‌کند که قرار است در جریان یکی از دیدارهای پسابرجامی کری و ظریف، وزیران خارجه ایران و آمریکا بر خلاف عرف دیپلماتیک مقابل پرچم یکدیگر بایستند! این نرمالیزاسیونِ نه‌چندان آرام، در حالی صورت می‌گیرد که به گفته چندی قبل سیف، دستاورد برجام برای ایران تقریبا هیچ بوده است!

بخش دوم این گزارش را فردا می‌خوانید.

انتهای پیام/ح

اضافه کردن دیدگاه جدید

Image CAPTCHA
لطفا اعداد موجود در عکس را در این کادر وارد نمایید.
لطفا جهت تسهیل ارتباط خود با مرات نیوز، در هنگام ارسال پیام این نکات را در نظر داشته باشید

1.ارسال پیام های توهین آمیز به هر شکل و با هر ادبیاتی با اخلاق و منش اسلامی ،ایرانی ما در تناقض است لذا از ارسال اینگونه پیام ها جدا خودداری فرمایید.
2.از تایپ جملات فارسی با حروف انگلیسی خودداری کنید.
3.از ارسال پیام های تکراری که دیگر مخاطبان آن را ارسال کرده اند خودداری کنید.

بازگشت به ابتداي صفحه